T.C. ÇEVRE ve ORMAN BAKANLIĞI ATIK PİL VE AKÜMÜLATÖRLERİN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ ATIK PİL VE AKÜMÜLATÖRLERİN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ, 31 AĞUSTOS 2004 TARİHİNDE YÜRÜRLÜĞE GİRDİ... YÖNETMELİĞE GÖRE, TÜKETİCİLER ATIK PİLLERİ EVSEL ATIKLARDAN AYRI TOPLAYARAK OLUŞTURULACAK TOPLAMA NOKTALARINA TESLİM EDECEKLER... TÜKETİCİLER, ESKİSİNİ TESLİM ETMEDEN YENİ AKÜMÜLATÖR ALMALARI HALİNDE DEPOZİTO ÖDEYECEKLER... KALP PİLLERİ YÖNETMELİK KAPSAMI DIŞINDA TUTULDU... ATIK PİL ÜRETİCİLERİNE KOTA UYGULAMASI DA GETİRİLDİ... Tüketiciler, atık pillerini evsel atıklardan ayrı toplayarak oluşturulacak toplama noktalarına teslim edecekler. Eskilerini teslim etmeden yeni akümülatör alan tüketiciler ise depozito ödeyecekler. Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan ''Atık Pil ve Akümülatörlerin Kontrolü Yönetmeliği'', Resmi Gazete'nin 31.08.2004 tarihli sayısında yayınlandı. Yönetmelik, pil ve akümülatörlerin üretiminden başlayarak nihai bertarafına kadar çevresel açıdan belirli kriter, temel koşul ve özelliklere sahip pil ve akümülatörlerin üretiminin sağlanması; insan sağlığına ve çevreye zarar verecek şekilde doğrudan veya dolaylı olarak alıcı ortama verilmesinin önlenmesi; etiketleme ve işaretlemeyle pil ve akümülatör ürünlerinin kalite, ithalat ve içeriği zararlı madde miktarının kontrolünün sağlanması amacını taşıyor. Yönetmelik ayrıca ithalat, ihracat ve transit geçişlerine ilişkin esasların belirlenmesini; zararlı madde içeren pil ve akümülatörlerin üretilmesinin, ihracatının, ithalatının ve satışının önlenmesini; atık pil ve akümülatörlerin geri kazanım veya nihai bertarafı için toplama sisteminin kurulmasını ve yönetim planlarının oluşturulmasını hedefliyor. KALP PİLLERİ YÖNETMELİK DIŞINDA Yönetmeliğe göre, endüstriyel kullanım amacına bağlı olarak kalıcı olarak yerleştirilmiş pillerin bulunduğu aletler, bilimsel ve mesleki alanda kullanılan, hayati öneme haiz tıbbi aygıtlara yerleştirilmiş piller, kalp pilleri, sadece uzman kişiler tarafından uzaklaştırılması, kesintisiz olarak sürekli çalışması gereken aletler içindeki pil ve akümülatörler yönetmelik kapsamı dışında bırakıldı. Pil ve akümülatör üretim ve bertaraf tesislerinden kaynaklanan üretim atıklarının yönetimi de yönetmelik kapsamı dışında olacak. GENEL İLKELER Atık pil ve akümülatörlerin yönetimine ilişkin ilkeler, yönetmelikte şöyle yer aldı: ''Pil ürünleri Türk standartlarında; akümülatör ürünleri ise yönetmelikte belirtilen şekilde etiketlenecek ve işaretlenecek. Uzun ömürlü ve şarj edilebilir pil ve akümülatör üretimi öncelikle tercih edilecek. Ağırlıkça yüzde 2'den fazla civa oksit içeren piller ile (alkali-mangalı düğme hücreler ve düğme hücre içeren piller hariç) yönetmelikte tanımlanan zararlı madde içeren piller ithal edilemeyecek, üretilemeyecek. Zararlı madde içeren atık piller, Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği'ne göre bertaraf edilecek. Atık pil ve akümülatörler, evsel ve diğer atıklarla birlikte depolanamayacak, alıcı ortama verilemeyecek ve yakılamayacak. Atık pil ve akümülatörler, geri kazanılacak. Atık pil ve akümülatörlerin yönetimlerinin her safhasında, sorumlu kişiler, çevre ve insan sağlığına zarar vermemek için gerekli tedbirleri almakla yükümlü olacak. Atık pil ve akümülatörlerin yarattığı çevresel kirlenme ve bozulmadan doğan zararlardan dolayı pil ve akümülatör üreticileri, taşıyıcılar ve bertaraf edicilerin, bu faaliyetler sonucu meydana gelen zarardan ötürü kusurları oranında tazminat sorumluluğu saklı olacak. Pil ve akümülatör üretenler ile piyasaya sürenler, atık pil ve akümülatörlerin toplanması, taşınması ve bertarafını sağlamak ve bu amaçla yapılacak harcamaları karşılamakla yükümlü olacak. Yönetmelik kapsamına giren atık pil ve akümülatörlerin uluslararası ticareti, ithalatı, ihracatı ve transit geçişinde Tehlikeli Atık Yönetmeliği hükümleri uygulanacak.'' TÜKETİCİNİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ Tüketiciler, atık pilleri evsel atıklardan ayrı toplayarak, pil ürünlerinin dağıtımını ve satışını yapan işletmelerce veya belediyelerce oluşturulan toplama noktalarına teslim edecek. Aracının akümülatörünü değiştiren tüketici, eskisini, akümülatör ürünlerinin dağıtım ve satışını yapan işletmeler veya araç bakım-onarım yerlerini işletenlerin oluşturacağı geçici depolama yerlerine ücretsiz teslim edecek, eskisi teslim edilmeden yeni akümülatör alınması halinde depozito ödenecek. Tüketici olan sanayi kuruluşları ise üretim süreçleri sırasında kullandıkları akümülatörleri, üreticisine teslim edene kadar fabrika sahası içindeki sızdırmaz bir zeminde 90 günden fazla bekletemeyecek. Pil üreticileri de toplama noktalarına, üzerine ''atık pil'' ve ''yalnızca atık pil atınız'' ibareleri yer alan toplama kutularını ve konteynerleri ücretsiz olarak koyacak. Atık pil ve akümülatörlerin ayrı toplanmasını sağlayacak sembol olarak, ''tekerlekli konteyner'' şekli ile uyarıcı bilgilere yer alacak. Pil ürünlerinin dağıtımını ve satışını yapan işletmeler, atık pil toplama sistemi bulunmayan markaların pillerini satamayacaklar. KOTA UYGULAMASI Yönetmelikle, atık pillerin çevreyle uyumlu yönetiminin sağlanması ve ekolojik dengenin bozulması; atık pillerin toplanması ve bertarafını sağlamak amacıyla pil üreticilerine kota uygulaması da getirildi. Buna göre, pil üreticileri bir önceki yıl piyasaya sürdükleri miktarları hesaba katarak, atık haline gelen nikel kadmiyum ve civa oksit piller hariç diğer pilleri kapsayan 1. Grup piller için kota oranı; yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihi takip eden ilk yıl yüzde 15, ikinci yıl yüzde 25, üçüncü yıl yüzde 30, dördüncü yıl yüzde 35, beşinci yıl yüzde 40 oldu. Devam eden yıllarda ise kota oranını bakanlık belirleyecek. Birinci yıl kota değerine ulaşılmaması durumunda üreticilerin gerekçeleri makul bulunursa ulaşılan reel toplama oranı bir defaya mahsus olmak üzere kota oranı olarak kabul edilebilecek. Atık hale gelen nikel kadmiyum ve civa oksit pilleri kapsayan II. Grup piller için kota oranları ise ilk yıl yüzde 25, ikinci yıl yüzde 35, üçüncü yıl yüzde 50, dördüncü yıl yüzde 65, beşinci yıl yüzde 80 ve devamı yıllarda ise bakanlığın belirleyeceği oranlarda uygulanacak. Atık haline gelen I. ve II. grup pillerin karışık toplanması halinde, genel kota oranı yönetmelikte belirlenen şekilde hesaplanacak. Yönetmeliğin ''pil üreticilerinin sabit veya mobil atık ayırma tesislerini kurmasına ilişkin'' hükmü 1 Ocak 2007, diğer maddeleri ise 1 Ocak 2005 tarihinden itibaren yürürlüğe girecek. Anasayfa | Site Hakkında | Site Haritası | Yasal Uyarı | Sitede Ara | İnternette Ara | Yardım | Linkler | İletişim Kur